De laatste week komt mijn dochter elke dag na haar werk bij mij eten. Het zijn voor mij bijzondere momentjes, want sinds ze op haar zestiende als opstandige puber het huis uit is gegaan, is ze nooit meer zo vaak en zo lang terug geweest. Ik geniet ervan. Terwijl ik het eten klaarmaak, fröbelt ze nog wat met Photoshop of beantwoordt ze de laatste e-mails die nog in haar inbox van haar werk staan. Ik hoor ook mijn telefoon rinkelen en check het bericht. Het is een klant voor wie ik al veel te veel heb gedaan in verhouding tot wat ik betaald heb gekregen. De service is allang geen service meer, maar gewoon werken voor nop.
Ik hoor mijn eigen zucht als ik het eten op tafel zet. De hond vliegt gelijk naar zijn plek. Hij weet heel goed dat hij tijdens het eten niet mag bedelen of rondlopen. Mijn dochter kijkt me aan.
“Problemen?”
Ik leg haar uit dat sommige klanten denken dat alles met een druppeltje magie gefikst kan worden. Sommige aanpassingen kosten me uren, en ze blijven maar corrigeren. Als ik probeer uit te leggen dat het niet meer binnen het budget valt, beginnen ze te snotteren. Want ja, het is voor iedereen altijd een bijzonder project, dus of ik niet de hand over mijn hart kan strijken.
“Weet je wat het is, mam?” begint mijn dochter. “Mensen weten niet hoeveel tijd het kost. Mensen zien de waarde niet van het werk dat je doet, en het is aan jou om ze dat te leren.” Ze spuit wat extra knoflooksaus voordat ze een grote hap van haar broodje shoarma neemt.
Omdat ik m’n mond vol heb, knik ik alleen. Ze heeft wel gelijk. Mensen zien niet hoeveel tijd het kost om iets te maken. Het interesseert ze ook niet. Als het maar gedaan wordt, tegen een schappelijke prijs. Is hun tijd dan meer waardevol dan de mijne? Dit is tijd die ik nooit meer terugkrijg. Tijd die ik had kunnen doorbrengen met mijn kinderen, reizen, boeken lezen. Terwijl zij de rest van haar broodje oppeuzelt, mijmer ik door. Is tijd kostbaarder dan geld en goud? Geld is blijvend, als je het niet uitgeeft, maar de tijd kun je niet stoppen. Zelfs met het schrijven van deze blog ben ik kostbare minuten kwijt geraakt die ik nooit meer terug kan krijgen. Hoe ouder ik word, hoe meer waardevol ik tijd begin te vinden.
“Je moet haar gewoon uitleggen dat het meerwerk is en dat in rekening brengen.” zegt mijn dochter nadat ze een de hap heeft doorgeslikt en voordat ze een nieuwe hap neemt. Ik weet het, ik weet het al jaren, ik moet hier iets aan doen. Alleen: hoe? Daar heb ik wat tijd voor nodig om over na te denken.